Informacje ogólne
Ophionyssus natricis, lepiej znany jako roztocz wężowy, bardzo często występuje u gadów. Roztocza wężowe to pasożyty zewnętrzne, które żyją na swoim żywicielu. Niemal każdy miłośnik terrarystyki prędzej czy później styka się z tym problemem. Roztocza wężowe przenoszą różne choroby i mogą osłabić gada tak bardzo, że zwierzę ginie. Dlatego tak ważne jest, aby odpowiednio wcześnie podjąć działania.
Cechy charakterystyczne
Roztocz wężowy to bardzo mały, przypominający pająka pasożyt, który doskonale czuje się w warstwie podłoża terrarium. Dorosły osobnik ma ok. 1 mm długości, osiem odnóży i ciemnoczerwone ubarwienie. Samica składa po 15 do 25 jaj w różnych miejscach: w podłożu, w szczelinach między szybami, na korzeniach czy kawałkach drewna, a nawet na samych gadach. W tym ostatnim przypadku znajdziemy je najczęściej pod łuskami wokół oczu oraz w okolicy kloaki. W idealnych warunkach larwa wykluwa się z jaja już po jednym dniu. Jeśli warunki nie są sprzyjające, jaja mogą przetrwać całymi miesiącami. Larwy wykluwają się dopiero wtedy, gdy klimat znów jest dla nich korzystny. W ten sposób roztocza wężowe zimują i stosunkowo długo przetrwają również w niesprzyjających okresach. Zanim roztocz osiągnie dorosłość, przechodzi przez kilka stadiów nimfalnych, w których larwa za każdym razem przybiera inną postać. Roztocza wężowe mogą żyć maksymalnie pół roku i przetrwać miesiącami bez pożywienia.
Tryb życia
Roztocza wężowe żyją w bezpośrednim otoczeniu gadów. Rozwój od jaja przebiega w warstwie podłoża, w szczelinach i zakamarkach. Gdy roztocz osiągnie dorosłość, odszukuje gada i wchodzi na jego ciało. Wsuwa się między łuski i nakłuwa skórę specjalnym aparatem gębowym, aby wyssać krew. Może to trwać kilka dni. Zazwyczaj roztocza spędzają na żywicielu od 4 do 6 dni. Samice potrafią pobrać nawet 15-krotność własnej masy ciała w krwi. Gdy już się najedzą, opuszczają gada i szukają w podłożu bezpiecznej kryjówki, by złożyć jaja.
Objawy: po czym rozpoznać inwazję?
Bardzo ważne jest jak najwcześniejsze wykrycie inwazji roztoczy. Dlatego regularnie i dokładnie sprawdzaj terrarium oraz jego otoczenie pod kątem obecności pasożytów. Inwazję często zdradza apatia i mniejsza aktywność zwierząt. W pojemniku z wodą uważny opiekun gadów może dostrzec małe nimfy przypominające ziarenka pieprzu. Oglądając je pod lupą, można zauważyć, że mają odnóża i głowę.
Zwalczanie
Do tej pory oczyszczenie terrarium opanowanego przez roztocza wężowego było niemal niemożliwe. Na rynku dostępne są wprawdzie różne środki chemiczne, ale rzadko przynoszą skuteczną poprawę, a często bardzo negatywnie wpływają na gady. Dobrym rozwiązaniem jest zwalczanie metodą biologiczną – przy pomocy roztoczy drapieżnych Dutchy's®.
Roztocza drapieżne Dutchy's®
Dutchy's® to bardzo małe roztocza drapieżne, które doskonale radzą sobie w warstwie podłoża terrarium. Żywią się różnymi owadami glebowymi, w tym również roztoczami wężowymi. Roztocz drapieżny błyskawicznie rozprzestrzenia się po całej powierzchni terrarium i szuka pożywienia wszędzie tam, gdzie chętnie kryją się roztocza wężowe. Gdy szkodników już nie ma, roztocza drapieżne żywią się innymi organizmami w swoim otoczeniu. Na same gady nie mają żadnego niekorzystnego wpływu. Gdy zabraknie pokarmu, ponieważ wszystkie szkodniki zostały zjedzone, roztocza drapieżne zjadają się nawzajem i wymierają.
Jeśli w terrarium dzień i noc panuje temperatura powyżej 28 °C, zwalczanie jest nieco trudniejsze: w takich warunkach roztocz drapieżny prawie nie żeruje, lecz przechodzi w stan spoczynku. W takich przypadkach warto – o ile pozwala na to gatunek zwierzęcia – nieco mocniej obniżyć temperaturę na noc.
Podczas aplikacji dokładnie przestrzegaj wskazówek zawartych w instrukcji użycia dla gadów. Zwalczanie roztoczami drapieżnymi w terrarium sprawdza się również w walce z przędziorkami (ptaszniki bardzo często są nimi atakowane). Wszystkie produkty znajdziesz w naszej kategorii zwalczanie roztoczy.